"Köhnə ritorika işə yaramadı, ermənilər yeni variantdan hələ ki əl çəkməyib" - ŞƏRH

Ermənistan Azərbaycana ərazi iddiasını başqa müstəviyə keçirib. 35 il ərzində öz niyyətinə nail ola bilməyən ermənilərin Qarabağla bağlı yeni planları var. Bu dəfə onlar xalqların mövcudluq hüququndan yararlanmağa çalışırlar.
KONKRET.az-a açıqlamasında siyasi şərhçi Turab Rzayev xalqların mövcudluq hüququnun yeni anlayış olduğunu bildirib:
"1988-ci ildə "miatsum"la başlayan hərəkatın ideyasında bir "artsax xalqı" vardı. Bu toplum müstəqil olmaq, öz müqəddəratını təyin etmək, ya da Ermənistana birləşmək istəyirdi. Ermənilər uzun müddət bu prizmadan, Azərbaycan isə ərazi bütövlüyü prizmasından çıxış edib. Qarşı tərəf geri çəkilmədikcə, bu münaqişə daha da alovlandı. Ancaq 44 günlük müharibəylə biz bu mifi dağıtdıq.
Bundan sonra nə Qarabağ müstəqil ola, nə də Ermənistana birləşə bilər. Eyni zamanda, Azərbaycan faktlarla sübut etdi ki, orada yaşayan "artsax xalqı" deyil. Qarabağda Azərbaycan vətəndaşı olan erməni əhalisi yaşayır. Ermənilər də artıq Azərbaycanın tarixi ərazilərində öz müqəddəratlarını təyin ediblər. Qarabağdan beş-on kilometr aralıda Ermənistan adlı respublika yaradıblar. Kim müqəddəratı təyin olunan ərazidə yaşamaq istəyirsə, buyurub, Ermənistana gedə bilər. Məsələ bu şəkildə qoyulduqdan sonra 44 günlük müharibədə ermənilərin ümidləri puç oldu. Bundan sonra Ermənistan rəhbərliyi səviyyəsində Qarabağın Ermənistana birləşdirilməsi müzakirə olunmur. Ən yaxşı halda oradakı ermənilərin hüquqları və təhlükəsizliyi məsələsinə toxunulur.
Nikol Paşinyan 44 günlük müharibədən əvvəl belə görürdü ki, köhnə ritorika ilə davam etmək mümkün olamayacaq, ona görə yeni variant işə düşdü. Burada xalqların mövcudluq hüququ əsas götürülür. Yəni bir xalq bir yerdə yaşayırsa və onun mövcudluğuna təhlükə varsa, o zaman həmin xalq qorunmalıdır. Burada Kosovonu misal çəkirlər. Liviyada Fransanın yerli xalqı Qəddafi hakimiyyətindən qorumaq bəhanəsi ilə hava məkanını bağlaması da məhz bu prinsipə əsaslanırdı. Bunu Suriyada da tətbiq etmək istədilər. Bu əslində hüquqda yeni prinsipdir və BMT-nin nizamnaməsində öz əksini tapmayıb. Ermənilər də buna güvənirdi. Ona görə də heç Laçın yolu bağlanmadan qabaq, ekofəallar ora getməzdən əvvəl Paşinyan mütəmadi soyqırımdan danışırdı. Deyirdi ki, Azərbaycan Qarabağda soyqırım törədəcək.
İndi Laçın yolu Azərbaycanın nəzarətinə keçdikdən sonra "orada ərzaq böhranı yaranıb, insanlar acından ölür", – deyə Paşinyan haray qoparıb.
Hətta bununla bağlı argentinalı professora kitab da yazdırıblar. Guya oradakı insanların ac qalması soyqırımdır. Bütün bunlarla sübut etməyə çalışırlar ki, guya Qarabağda "artsax xalqı"nın mövcudluğuna təhlükə var. Bununla onlar beynəlxalq birliyin məsələyə müdaxilə etməsinə nail olmağa çalışırdılar. Məsələnin BMT-nin nəzarətinə keçməsinə, Azərbaycanın müdaxilə imkanlarının azalmasına nail olmaq istəyirdilər. Amma bunu sübut edə bilmədilər. Biz öz sübutlarımızı ortaya qoyduq və bundan sonra nə NATO, nə də BMT Azərbaycan ərazisinə müdaxilə etmək fikrində olacaq. Bununla da ermənilər istədiklərini ala bilmədilər.
İndi qarşı tərəf sərhəddə və Qarabağ ərazisində qarışıqlıq yaratmağa, təxribata çalışır ki, Azərbaycan onlara cavab versin. Münaqişə zamanı 3-5 erməni ölsün və dünyaya göstərsinlər ki, baxın Azərbaycan soyqırım aparır. Onların "humanitar böhran" şousu alınmadı, indi hadisələri bu istiqamətdə inkişaf etdirmək istəyirlər. Amma bu "humanitar böhran" şousu hələ davam edəcək, çünki qarşı tərəf ritorikanı dəyişib. Sübut eləməyə çalışır ki, Azərbaycan Qarabağdakı erməniləri etnik təmizləməyə məcbur edir. Ola bilsin, yenidən bir şou təşkil etsinlər, yəni ümumi olaraq bu istiqamət davam edəcək".
Vəli Həsənov,
KONKRET. az