"Niyə Zəngəzur dəhlizi Qərb üçün "Şimal-Cənub"dan daha faydalıdır?" - Melkonyanın ŞƏRHİ

Niyə Şimal-Cənub dəhlizi Qərb üçün sərfəli deyil, Zəngəzur dəhlizi faydalıdır?
KONKRET.az xəbər verir ki, bu barədə erməni politoloq Sergey Melkonyan Telegram kanalında yazıb. O, öz şərhində qeyd edir:
"Qərb və Şimal-Cənub dəhlizi"
Gəlin şərtlərə baxaq:
1. Başlamaq üçün, Qərb, ilk növbədə, ABŞ, Böyük Britaniya, eləcə də onların bir sıra müttəfiqləri və peyklərini nəzərdə tutur (burada, məsələn, Fransanı tam şəkildə daxil etmək çox da düzgün deyil).
2. Şimal-Cənub dəhlizi Rusiyanın Avropa hissəsini Hindistanla birləşdirmək üçün nəzərdə tutulub. Söhbət Hindistanın Avropaya çıxışından getmir (söhbət başqa layihədən gedir).
3. Bu strateji kommunikasiya Avrasiyanın "nəqliyyat çərçivəsi"nin əsas komponentlərindən birinə çevrilmək üçün nəzərdə tutulub. Bu da Rusiya inteqrasiya layihəsinin (EAEU) inkişafı üçün təkan olacaq və Qərbə meydan oxuyan BRİKS vasitəsilə əməkdaşlığı gücləndirəcək.
Ona görə də bu layihənin həyata keçirilməsi Rusiyanın iqtisadi cəhətdən zəifləməsi və təcrid olunması istiqamətində kurs tutan kollektiv Qərbin maraqlarından çıxış etmir.
Zəngəzur dəhlizi Qərb üçün niyə faydalıdır?
Burada yuxarıda göstərilən qeyd-şərti təkrarlamaq vacibdir: Fransa mötərizədən kənarda qalır, ABŞ isə mərkəzdədir.
1. Zəngəzur dəhlizi Orta Asiyaya birbaşa və maneəsiz çıxışı təmin etmək üçün nəzərdə tutulmuş Türkiyənin siyasi layihəsidir.
2. Yadda saxlamaq lazımdır ki, Türkiyə nə qədər müstəqil rol oynamağa çalışsa da, ABŞ-ın strateji müttəfiqi kimi bunu edir. Yəni Türkiyə həm Yaxın Şərqdə, həm də Cənubi Qafqazda Qərbin əsas operatorudur.
3. İranda "Zəngəzur dəhlizi"nə "NATO-Turan dalan", yəni "NATO-Turan dəhlizi" deyirlər. Yəni bu layihə eyni zamanda ABŞ (NATO daxilində) və Türkiyənin ("Böyük Turan" layihəsi çərçivəsində) maraqlarını birləşdirir. Yəni, "Turan layihəsi" Rusiya Federasiyası və Çində sabitliyi pozmağa yönəlib ki, bu da onu qismən eyni məqsədləri güdən "NATO" layihəsinə çevirir.
4. Zəngəzur dəhlizi sayəsində Qərb Rusiya və İranın yerləşdiyi Xəzərə, eləcə də Rusiya və Çinin yerləşdiyi Mərkəzi Asiyaya birbaşa çıxış əldə edəcək. Bu, təkcə regionda Moskva və Pekin üçün həssas olan proseslərə təsir göstərməyə deyil, həm də enerji resurslarının fasiləsiz tranzitini təmin etməyə imkan verəcək".
Xuraman Etibarlı,
KONKRET.az