Avropa İttifaqı Rusiyanın iqtisadi çöküşünə qərar verdi

Avropa İttifaqı Rusiyaya 12-ci sanksiyalar paketinin tətbiqinə başlayır. Bu, Rusiya almazlarının idxalına qadağa, əvvəlki məhdudiyyətlərə riayət etmək üçün ixrac və idxal nəzarətinin gücləndirilməsini, o cümlədən şirkətlərin tankerlərin satışı barədə xəbərdar etmək öhdəliyini, habelə Rusiyanın fiziki və hüquqi şəxslərinə qarşı fərdi sanksiyaları əhatə edir. Aİ-nin bəyanatında deyilir: "Bu paketdə biz Rusiya hərbi maşınını daha da zəiflədəcək güclü iqtisadi tədbirlər toplusunu təklif edirik. Biz Ukrayna ilə bağlı öhdəliyimizə sadiqik və onun azadlıq və suverenlik uğrunda mübarizəsini dəstəkləməyə davam edəcəyik". Əvvəlki, 11-ci sanksiyalar paketi Brüsseldə beş ay əvvəl – 2023-cü il iyunun 23-də razılaşdırılıb.
Sanksiyaya məruz qalan hüquqi şəxslər arasında Alfa-Sığorta, bir sıra hərbi sənaye müəssisələri, xüsusən də Çelyabinsk Traktor Zavodu, Tula Silah Zavodu, Redut, Konvoy, RSB-Group və "Çar Qurdları" batalyonu özəl mühafizə şirkətləri var. Siyahıya İT sahəsindəki təşkilatlar da daxil edilib, xüsusən proqram təminatı üzrə tədqiqat institutları və xüsusi iqtisadi zonalarda qeydiyyatdan keçmiş şirkətlərin adları da siyahıda yer alıb. Məlumata görə, Ai-nin ardınca Böyük Britaniya da sanksiyalara qoşulmaq niyyətindədir.
Aİ, tərəfdaş ölkələr istisna olmaqla, üzv ölkələrdən olan ixracatçıların Rusiyaya təkrar ixracını və Rusiyada istifadəsi üçün "xüsusən həssas mal və texnologiyaların üçüncü ölkəyə satıldığı, tədarük edildiyi, köçürüldüyü və ya ixrac edildiyi zaman" təkrar ixracını qadağan edir. İndi Avropadan olan ixracatçılardan İttifaq hüdudlarından kənarda malların tədarükü üçün müqavilələrdə təkrar ixraca icazə verməmək öhdəliyini qeyd etmələri tələb olunur.
Rusiya Beynəlxalq Əlaqələr Şurasının direktoru İvan Timofeyevin sözlərinə görə, bu, paralel idxalın məhdudlaşdırılması kursunun davamıdır. Faktiki olaraq, normadan artıq riayət olunmasını təsbit edir.
11-ci sanksiyalar paketinin bir hissəsi olaraq, Aİ iyun ayında Rusiya üçün təkrar ixraca görə üçüncü ölkələrin cəzalandırılması, bu ölkələrin hökumətlərinin yoxlamaları prosedurunun tətbiqi və pozuntu halında "məcburi tədbirlər" tətbiqi imkanlarını təqdim etdi. Yeni sanksiyalar paketi Rusiya vətəndaşlarına Rusiya fiziki şəxsləri və rezidentlərinə kripto-aktiv pul kisəsi, mühasibatlıq və ya depozitar xidmətləri göstərən hüquqi şəxslərin, təşkilatların rəhbər orqanlarında hər hansı vəzifələrə sahib olmağı, onlara nəzarət etməyi və ya hər hansı vəzifə tutmağı qadağan edir. Aİ səkkizinci sanksiyalar paketinin bir hissəsi olaraq 2022-ci ilin oktyabrında Rusiya kriptovalyutalarına xidmət göstərməyə qadağa qoyub. İkili təyinatlı mallar arasında Aİ Rusiyaya litium akkumulyatorların, termostatların, pilotsuz uçuş aparatları (PUA) üçün servomotorların, həmçinin bir sıra dar çeşiddə dəzgah və hissələrin idxalına yeni qadağalar tətbiq edib.
Eyni zamanda, Aİ "səyahətçilərin geydiyi və ya baqajında ​​olan şəxsi gigiyena vasitələri və ya geyimlər kimi" şəxsi əşyaların idxalına məhdudiyyətlərin yumşaldılmasını tətbiq etmək qərarına gəlib.
​Sentyabr ayından bəri bir sıra Aİ ölkələri sərhəddi keçən rus avtomobillərini və sahiblərinin şəxsi əşyalarını müsadirə etməyə başlayıb. Dekabrın 17-də Almaniya gömrüyü Rusiyadan müsadirə edilməli geniş çeşiddə malların idxalına qadağa qoyulduğuna görə, yeni il hədiyyələrinin də qadağaya məruz qala biləcəyini xatırladıb.
Aİ-nin bəyanatında daha sonra deyilir: "Avropa İttifaqı Rusiyadan brilyant və zinət əşyalarının birbaşa və ya dolayı yolla idxalına, alınmasına və tranzitinə qadağa qoyur. Qadağa Rusiya Federasiyasında hasil edilən, Rusiyadan ixrac edilən, ölkə ərazisindən tranzitlə keçirilən brilyantlara və üçüncü ölkələrdə kəsilmiş daşlara şamil edilir".
Üçüncü ölkələrdə emal olunmuş Rusiya almazlarının idxalına, o cümlədən zərgərlik məmulatlarının idxalına qadağa gələn il martın 1-dən sentyabrın 1-dək mərhələli şəkildə tətbiq ediləcək.
Vəli Həsənov,
KONKRET.az