Nigerdəki hərbi çevrilişə kim rəhbərlik edir – ƏTRAFLI

Avqustun 9-da Niger Prezidenti Məhəmməd Bazumu devirən üsyançı qrup Fransanı milli qvardiyaya hücumda ittiham edib.
KONKRET.az xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, üsyançıların televiziya müraciətində hərbi çevrilişin lideri kimi general Abdurahman Tçianinin (həmçinin Ömər Çiani kimi tanınır) adı çəkilir.

Abdurahman Tçiani
Qeyd edək ki, o, 1960-cı ildə Tillaberi bölgəsində anadan olub. A.Tçiani 1984-cü ildən Niger ordusunda xidmət edir, Tiesdə (Seneqal) Milli Zabitlər Məktəbini bitirib. Daha sonra o, Kot-d"İvuar, Sudan və Konqo Demokratik Respublikasında BMT-nin sülhməramlı missiyalarının bir hissəsi olub, Zinder, Aqadez və Diffa (bütün Niger) bölgələrində narkotik ticarətinə qarşı əməliyyatlara rəhbərlik edib. Tçiani 2011-ci ildən prezident qvardiyasına komandanlıq edib.
2015-ci ildə o, Nigerin o zamankı prezidenti Məhəmməd İssufuya qarşı sui-qəsddə iştirakda ittiham olunsa da, məhkəmədə bəraət qazanıb. 2021-ci ildə general Tçiani İssufunun istefasından sonra çevrilişin qarşısını almaq üçün qrupa rəhbərlik edib. Nəticədə o, Nigerin yeni lideri Məhəmməd Bazum dövründə prezident qvardiyasının komandiri vəzifəsini saxlanılıb.
Diviziya generalı Salifu Modi hakim hərbi xuntanın vitse-prezidenti təyin edilib. 12 oktyabr 1962-ci ildə Zinderdə (Niger) anadan olub.

Salifu Modi
S Modi 2010-2011-ci illərdə Nigerdə ​​Demokratiyanın Bərpası üzrə Ali Şuranın üzvü olub. Daha sonra o,Almaniyada hərbi attaşe vəzifəsində çalışıb, 2020-2023-cü illərdə Niger silahlı qüvvələrinin qərargahına rəhbərlik edib. General bu vəzifəyə ekstremistlərin Şinoqodar (Niger) kəndindəki posta hücumundan sonra təyin edilib və bu zaman 89 əsgər həlak olub. 2023-cü ilin iyununda Modi Nigeriyanın BƏƏ-dəki səfiri təyin edilib.
Belə ki, çevrilişi Niger silahlı qüvvələrinin Baş Qərargah rəisi, general-leytenant Abdu Sidiku İssa da dəstəkləyib.
Abdu Sidiku İssa
Hərbçilərin sözlərinə görə, o, ölümcül qarşıdurmadan qaçmaq üçün bu addımı. Abdu Sidiku İssa 31 mart 2023-cü ildə Nigerin keçmiş rəhbərliyi tərəfindən Baş Qərargah rəisi təyin edilib.
Avqustun 5-də üsyançıların Niger Silahlı Qüvvələrinin Baş Qərargah rəisini dəyişdiyi məlum olub.
Bu vəzifəyə briqada generalı Musa Salau Barma təyin edilib.

Silahlı Qüvvələrinin Baş Qərargah
Qeyd edək ki, Barma Vaşinqtonda (ABŞ) Milli Müdafiə Universitetində təhsil alıb, O, əvvəllər Niger xüsusi təyinatlılarına rəhbərlik edib, "Boko Haram", "Əl-Qaidə" və "İŞİD" terrorçularına qarşı əməliyyatlara rəhbərlik edib. Bəzi KİV-lər onun çevrilişi sözlə dəstəkləməklə yanaşı, prezident sarayına basqın edilməsində də əli olduğunu yazıb. "The Wall Street Journal"a görə, o, üsyançılarla Amerika hakimiyyəti arasında əsas diplomatik əlaqə kanalı hesab olunur.
Məlumata görə, xuntanın baş spikeri Niger Hərbi Hava Qüvvələrinin polkovniki Amadu Abdramandır.

Amadu Abdraman
A.Abdraman 26 iyul 2023-cü ildə prezident Məhəmməd Bazumun devrilməsi ilə bağlı video bəyanat yayıb, ona görə də bir müddət çevrilişin lideri hesab edilib. Hərbçilər sərhədlərin bağlanması, ölkədə komendant saatının tətbiqi və onun ləğvi barədə də məlumat veriblər.
Qeyd edək ki, ölkənin xarici işlər naziri Hassumi Massaudu hərbi üsyançılara qarşı çıxıb və özünü qanuni prezident səlahiyyətlərini icra edən elan edib.

Hassumi Massaudu
Məlumata görə, 22 oktyabr 1957-ci ildə Birni-Nquarda (Niger) anadan olan Massaudu əvvəllər Nigerin hüquq-mühafizə orqanlarına da rəhbərlik edib. O,1990-cı ildə həmkarları ilə birlikdə Demokratiya və Sosializm Partiyasını yaradıb. 1993-cü ildə Nigerdə ​​ilk çoxpartiyalı seçkilər keçirilib, bunun nəticəsində Massaudu koalisiya hökumətinə rabitə, mədəniyyət, gənclər və idman naziri kimi daxil olub. O, 1994-cü ilin sentyabrına qədər bu vəzifədə çalışıb. 1996-cı ildə baş verən hərbi çevrilişdən sonra həbs edilib və işgəncələrə məruz qalıb. 1999-cu ilin noyabrında Niger parlamentinə seçilib. Massaudu 2011-ci ilin yanvar-mart aylarında Nigerdə ​​keçirilən prezident seçkilərində Məhəmməd İssufunun seçki kampaniyasına rəhbərlik edib.
İqbal Rzayev,
KONKRET.az