İki britaniyalı alim az qala kosmosa uçacaqdı – 1862-ci ildə ölüm-dirim mübarizəsi

İki britaniyalı alim az qala kosmosa uçacaqdı – 1862-ci ildə ölüm-dirim mübarizəsiXIX əsrdə iki britaniyalı alim az qala kosmosa uçmuşdu. Cəsur tədqiqatçılar atmosferin yuxarı qatlarında möcüzə nəticəsində ölümdən xilas olmuşdular.
Meteoroloq Ceyms Qleyşer və aeronavt Henri Koksvel elmi məqsədlə hava şarı ilə rekord yüksəkliyə qalxmışdılar. Onların məqsədi atmosferin müxtəlif xüsusiyyətlərini öyrənmək və bu amillərin Yer səthindəki hava şəraitinə necə təsir etdiyini müəyyənləşdirmək idi.
1862-ci il sentyabrın 5-də həyata keçirilən uçuş zamanı hava şarı təxminən 9 min metr yüksəkliyə qalxdı. Lakin bu hündürlükdə vəziyyət qəfil təhlükəli hal aldı. Qleyşer huşunu itirdi. Koksvelin də vəziyyəti getdikcə ağırlaşdı. Buna baxmayaraq, o, son gücünü toplayaraq hava şarının idarəetmə klapanına çatdı və hidrogen qazının bir hissəsini buraxmağa nail oldu.
Bu, onların həyatını xilas edən həlledici addım idi. Şar aşağı enməyə başladı və hər iki tədqiqatçı sağ qaldı.
Alimlərin vəziyyətinin pisləşməsinə yüksək hündürlükdə oksigen çatışmazlığı və kəskin soyuğun səbəb olduğu ehtimal edilir. Onların yaşadığı simptomların sürətli təzyiq dəyişməsi nəticəsində yaranan dekompressiya xəstəliyi ilə əlaqəli olması ehtimalı da irəli sürülür.
Bu uçuş aviasiya tarixinin ən təhlükəli sınaqlarından biri hesab olunur. Hətta bəzi mənbələr hadisəni insanın kosmosa çatmaq istiqamətindəki ilk cəhdlərindən biri kimi qiymətləndirirlər.
Qleyşer bundan sonra daha 21 uçuş həyata keçirərək müşahidələrini qeydə aldı. Onun tədqiqatları atmosfer və meteoroloji proseslərin öyrənilməsində mühüm rol oynadı. Alim yağış damcılarının necə formalaşdığını araşdırdı, atmosferdə hərəkət edərkən rütubətin necə toplandığını müşahidə etdi və küləyin sürətinin hündürlükdən asılı olaraq dəyişdiyini müəyyənləşdirdi.
Beləliklə, Ceyms Qleyşerin müşahidələri XIX əsr alimlərinə atmosferin yuxarı qatları haqqında mövcud biliklərin əhəmiyyətli hissəsini qazandırdı.
1862-ci ilin həmin təhlükəli uçuşu isə insanın Yerdən mümkün qədər uzağa qalxmaq arzusunun ən cəsarətli nümunələrindən biri kimi tarixdə qaldı.
Hazırladı: Natiq Səlim,
KONKRET.az

Hadisə       Tarix: 24 sentyabr 2026
f Paylaş

Turlar.az [newsid: 0-123300]

Oxşar xəbərlər

Bakıda baş redaktor həbs edildi - Foto

Bakıda dələduzluqda təqsirləndirilən jurnalist həbs edilib. KONKRET. -a istinadla xəbər verir ki, "Vəkilin səsi" qəzetinin baş redaktoru Camal Bağırzadənin özünü vəkil kimi təqdim edərək vətəndaşlardan pul almas

Bakıda obyekt yanır

Bakı şəhərinin Binəqədi rayonu, Atatürk prospektində yerləşən obyektdə yanğın başlayıb. Bu barədə -a Fövqəladə Hallar Nazirliyindən (FHN) məlumat verilib. Bildirilib ki, əraziyə FHN-in Dövlət Yanğından Mühafizə və Xüsus

Xaçmazda ev yandı: 90 yaşlı qadının meyiti tapıldı

Xaçmazda evdə baş verən yanğın zamanı 90 yaşlı qadının meyiti aşkarlanıb. Bu barədə -a Fövqəladə Hallar Nazirliyindən məlumat verilib. Bildirilib ki, "112" qaynar telefon xəttinə Xaçmaz rayonunun Xanoba kəndind

Qəbələdə dava: həmkəndlisinin qulağını dişləyərək qopardı

Qəbələ rayonu Dızaxlı kəndində qeyri-adi xuliqanlıq hadisəsi baş verib. -a istinadla xəbər verir ki, kənd sakini, R.M. münaqişə zəminində həmkəndlisi, A.A.nın sol qulağını dişləyərək qoparıb. Məlumata görə, tərəflər arasınd

Bakıda ögey bacısının qətlində şübhəli bilinən kişi saxlanıldı

Bakıda qardaş ögey bacısını qətlə yetirib. -ın məlumatına görə, hadisə bu gün paytaxtın Binəqədi rayonunun Binəqədi qəsəbəsində baş verib. Noyabrın 16-da saat 15 radələrində Binəqədi rayonu ərazisində 23 yaşlı qadına kəsici-deşic

Nərman Qocatürk evində ölü tapıldı

Bakı Dövlət Universitetinin dosenti, Fəlsəfə tarixi və mədəniyyətşünaslıq kafedrasının baş müəllimi Nərman Süleymanov (Qocatürk) faciəli şəkildə vəfat edib. "Qafqazinfo"ya istinadən xəbər verir ki, onun meyiti noyabrı

Keçmiş nazirə ağır itki

Keçmiş rabitə və informasiya texnologiyaları naziri Əli Abbasova ağır itki üz verib. xəbər verir ki, onun anası Fatma xanım vəfat edib. Mərhum bu gün Mehdiabad qəsəbəsində dəfn olunub

"İnfiniti" aşdı: ölənlər var

Yevlax rayonunda baş verən avtomobil qəzasında iki nəfər ölüb. KONKRET.azreport-a istiandla xəbər verir ki, hadisə rayonun Aran qəsəbəsi ərazisində qeydə alınıb. İlkin məlumata əsasən, "İnfiniti" markalı avtomobili

Orxana narkotik tərkibli dərman satan aptek müdiri tutuldu

Xəbər verdiyimiz kimi, "Alyans" vəkil bürosunun rəhbəri Orxan Kəngərli həbs edilib. -a istinadla xəbər verir ki, onunla birgə daha bir nəfər həbs edilib. Orxan Kəngərli ilə birgə həbs edilən aptek müdiri Xalid Mustafayevdir


son xeberler yeni xeberler azerbaycan xeberleri son xeber.az xeber.az 2026 son xeberler bugun 2026 azerbaycan butun xeberler