Psixoloqdan imtahan həyəcanına qarşı təsirli üsullar: Panika anında nə etmək lazımdır?

Psixoloqdan imtahan həyəcanına qarşı təsirli üsullar: Panika anında nə etmək lazımdır?İmtahan sessiyası yaxınlaşdıqca tələbələr və abituriyentlər arasında həyəcan səviyyəsi yüksəlir. Mütəxəssislər bildirirlər ki, imtahan zamanı əldə olunan nəticə yalnız bilik səviyyəsindən deyil, həm də psixoloji hazırlıqdan asılıdır. Bəzən ən hazırlıqlı gənclər belə yüksək gərginlik səbəbindən bildiklərini tam şəkildə nümayiş etdirə bilmirlər. Psixoloqlar hesab edirlər ki, stressin vaxtında idarə olunması və düzgün hazırlıq strategiyası imtahan uğurunun əsas şərtlərindən biridir.
azxeber.com xəbər verir ki, psixoloq Turanə Xəlilova Editor.az-a açıqlamasında bildirib ki, son dövrlərdə ölkəmizdə imtahan verən tələbə və gənclər arasında ən çox müzakirə olunan məsələlərdən biri imtahan stresinin öhdəsindən gəlmək, gərginliyi azaltmaq və bu prosesə düzgün adaptasiya olmaqdır:
"Doğrudan da, bu gərginlik və panikadan xilas olmaq üçün müəyyən üsullardan istifadə etmək lazımdır. Çox vaxt deyirik ki, oxuyan tələbə onsuz da imtahanda uğur qazanacaq. Lakin biliyi və savadı olan şəxslər də həddindən artıq həyəcan keçirdikdə potensiallarını tam şəkildə ortaya qoya bilmirlər. Onlara ayrılan vaxt bəzən olduğundan daha qısa görünür. Halbuki prosesin böyük hissəsi insanın öz nəzarəti və özünü idarə etmə bacarığından asılıdır.
İnsan nə qədər çox gərginlik yaşayırsa, orqanizmdə stress hormonu olan kortizolun səviyyəsi də bir o qədər yüksəlir. Maraqlıdır ki, kortizol artmağa başlamazdan əvvəl orqanizm müəyyən siqnallar verir. Gecələr yuxusuzluq, oxunan məlumatların yadda saxlanılmaması, diqqətin zəifləməsi, saç tökülməsi, dırnaqların tez qırılması, dəridə qaşınma və digər nevroloji-sinir mənşəli əlamətlər bu vəziyyətin göstəriciləri ola bilər. Bunların hamısı birbaşa stresslə əlaqəlidir.
Bu gün demək olar ki, hər kəsin əlində smartfon var və süni intellekt texnologiyalarının sürətlə inkişaf etdiyi bir dövrdə gənclər müxtəlif platformalar vasitəsilə öz suallarına cavab axtarmağa çalışırlar. Lakin həddindən artıq informasiya axını bəzən beyində lazımsız məlumatların toplanmasına səbəb olur və nəticədə tələbə və ya abituriyentin üzərində əlavə psixoloji yük yaradır.
İmtahan zamanı yaranan ani gərginliyi idarə etmək üçün diqqəti qısa müddətlik başqa istiqamətə yönəltmək faydalı ola bilər. Əgər tələbə sualı gördükdə donub qalırsa və ya "heç nə bilmirəm" hissinə qapılırsa, ilk növbədə dərindən nəfəs almalıdır. Bu, geniş istifadə olunan nəfəs texnikalarından biridir. Dərindən nəfəs alıb bir neçə saniyə saxladıqdan sonra yavaş şəkildə nəfəsi buraxmaq tövsiyə olunur.
Bundan əlavə, ətrafdakı eyni adlı əşyaları müəyyən edib onları saymaq diqqətin panikadan uzaqlaşdırılmasına kömək edir. Əgər vaxt məhduddursa və imtahan prosesi davam edirsə, tələbə əllərini dizlərinin və ya masanın üzərinə qoyaraq gözlərini bir neçə saniyə yumub dərin nəfəs məşqi edə bilər".
Psixoloq qeyd edib ki, bir çox insanlar imtahana bir-iki gün qalmış daha çox oxumağın və plansız şəkildə materialları təkrarlamağın faydalı olduğunu düşünürlər:
"Lakin bu yanaşma düzgün deyil. Həddindən artıq informasiya beyində sistemli şəkildə yerləşmiş biliklərin qarışmasına səbəb olur və insan hansı məlumatdan sonra nəyi etməli olduğunu müəyyənləşdirməkdə çətinlik çəkir.
Vaxtın düzgün idarə olunmaması da problemlər yaradır. Bəzən üç saatlıq imtahan müddəti belə kifayət etmir. İki saatlıq yazılı imtahan zamanı tələbənin bildiyi sualları unutması və ya xatırlaya bilməməsi əksər hallarda psixoloji gərginliyin yüksək olmasından qaynaqlanır.
Belə hallarda yenidən nəfəs texnikalarından istifadə etmək, diqqəti qısa müddətlik başqa istiqamətə yönəltmək və beyni fərqli fəaliyyətlə məşğul etmək faydalıdır. Əgər klassik nəfəs texnikası effekt vermirsə, başqa bir üsuldan istifadə etmək olar. Tələbə təsəvvür etməlidir ki, başının üzərində bir şar var və onun aşağı düşməməsi üçün başını yuxarı qaldıraraq dərindən nəfəs alıb nəfəsini yavaş-yavaş buraxır. Sanki həmin şarı göyə doğru üfürür.
Eyni zamanda, bu dövrdə qidalanmaya da xüsusi diqqət yetirilməlidir. Həddindən artıq şokolad qəbulu, enerji içkilərindən istifadə və ya musiqi dinləyərək dərs oxumaq tövsiyə edilmir. Bu vasitələr qısa müddətli rahatlıq hissi yaratsa da, diqqətin və enerjinin düzgün istiqamətləndirilməsinə kömək etmir.
Şokolad istehlak ediləcəksə, tünd şokolada üstünlük verilməlidir və bu da normadan artıq olmamalıdır. Tünd şokolad həm müsbət emosiyaların yaranmasına təsir göstərir, həm də beynin fəaliyyətini müəyyən qədər dəstəkləyir".

Sosial       Tarix: 04 iyun 2026
f Paylaş

Oxşar xəbərlər

Binəqədidə ağır qəza: İki avtomobil toqquşdu

Binəqədidə ağır yol-nəqliyyat hadisəsi baş verib. -a istinadən xəbər verir ki, VAZ-2107 və BMW markalı minik avtomobilləri toqquşub. Qəzanın başvermə səbəbi, xəsarət alanların olub-olmaması barədə hələlik məlumat yoxdur

Bakıda iki maşın toqquşdu, yaralanan var

Bakının Babək prospektində iki avtomobilin iştirakı ilə yol-nəqliyyat hadisəsi baş verib. Hadisə "Kia" markalı minik avtomobili ilə "Isuzu" markalı nəqliyyat vasitəsinin toqquşması nəticəsində qeydə alınıb

Qızıl almaq istəyənlər bu fürsəti qaçırmasın

"Comex" birjasında 2026-cı ilin dekabr ayı üçün qızıl füçersləri 2025-ci ilin sentyabrından bəri ilk dəfə 3 550 dollardan aşağı düşüb. KONKRET.azxəbər verir ki, Bakı vaxtı ilə saat 06:12-də qızılın bir troya unsiyasını

Badamdarda sürüşmə sahəsində çatlar genişlənib

Badamdarda sürüşmə sahəsində çatlar genişlənib. Bu barədə Dövlət Mineral Xammal Ehtiyatlarından İstifadə Agentliyi məlumat yayıb. . Bildirilib ki, Agentliyin mütəxəssisləri tərəfindən Səbail rayonu, Badamdar–20-ci sahəd

Ünvanlı dövlət sosial yardımı ilə bağlı MƏLUMAT

Bu ilin doqquz ayı ərzində məcburi dövlət sosial sığorta haqları hesabına ödənişlər istisna olmaqla, 24,9 min ailəyə 25,7 min uşağın anadan olmasına görə, radiasiya qəzası nəticəsində zərər çəkmiş 3,6 min şəxsə müalicə üçü

Bakıda İLK: Sürücüləri və sərnişinləri nə gözləyir?

Son illər Bakıda ictimai nəqliyyatın hərəkətinin təkmilləşdirilməsi və avtobusların xüsusi zolaqlarla hərəkətinin təmin edilməsi istiqamətində bir sıra addımlar atılır. Bu çərçivədə paytaxtda ilk dəfə avtobuslar üçün xüsus

Bəzi ərazilərdə qaz kəsiləcək

Sabah Qazax rayonunun bir kəndinin qaz təchizatında müvəqqəti fasilə yaranacaq. xəbər verir ki, bu barədə Şəmkir Regional Qaz İstismarı İdarəsi məlumat yayıb. Bildirilib ki, aşkar edilmiş qaz sızmalarının aradan qaldırılmas

Əhaliyə bəd xəbər - Bu məhsullar bahalaşdı

Azərbaycanda istehlak qiymətləri 2026-cı ilin ilk 10 ayında ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 5,6 faiz artıb. yenisabah-a istinadən xəbər verir ki, Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatına əsasən, yanvar-oktyabr aylarınd

Azərbaycanda qızıl-zinət bazarında qiymətlər necədir? - AÇIQLAMA

Azərbaycanda qızıl-zinət bazarında qiymətlərin formalaşmasına təsir edən əsas amil qızılın beynəlxalq bazar kotirovkalarıdır. xəbər verir ki, bunu -a açıqlamasında Azərbaycan Zərgərlər Assosiasiyası İdarə Heyətinin sədrini


son xeberler yeni xeberler azerbaycan xeberleri son xeber.az xeber.az 2026 son xeberler bugun 2026 azerbaycan butun xeberler