Tibb elmində daha bir KƏŞF – Bu xəstəliyin ağırlaşma riski azalacaq

Kazan Federal Universitetinin Fundamental Tibb və Biologiya İnstitutunun alimləri Kazan və Moskva neyrocərrahları ilə birlikdə onurğa beyninin zədələnməsinin nəticələrində həlledici rol oynayan sitokinlər sahəsində mühüm kəşflər ediblər.
KONKRET.az rus mediasına istinadən xəbər verir ki, bu kəşflərlə xəstələrə müalicəyə daha fərdi yanaşma təklif etmək, potensial olaraq ağırlaşma riskini azaltmaq və proqnozu yaxşılaşdırmaq mümkündür.
Hər il on minlərlə insanın onurğa beyni zədələnir. Çox vaxt belə xəsarətlər əlilliyə gətirib çıxarır. Hərbi əməliyyatlar zamanı alınan travmaların əksəriyyəti onurğa beyninin zədələnməsilə bağlıdır. Ona görə də alimlər hesab edirlər ki, yeni müalicə üsullarının işlənib-hazırlanması aktualdır. Kazan Universiteti alimlərinin yeni müalicə metodu da bununla bağlıdır. Onlar sübut ediblər ki, onurğa beyni zədəsi alan xəstələrdə qan zərdabında və onurğa beyni mayesində sitokinlərin təkmilləşdirilmiş formada vurulması daha effektivdir. Sitokinlər iltihab və immun proseslərin tənzimlənməsində mühüm rol oynayan kiçik molekullardır.
Kazan Federal Universitetinin Fundamental Tibb və Biologiya İnstitutunun Gen və Hüceyrə Texnologiyaları elmi-tədqiqat laboratoriyasının elmi işçisi Dövran Sabirov bildirib ki, onurğa beyninin zədələnməsinin aradan qaldırılması mürəkkəb müalicə növü hesab olunur. Birinci mərhələdə zədə zamanı toxumanın bütövlüyü pozulur. Sonra iltihab meydana gəlir, bu müddət ərzində çox sayda sitokin sərbəst buraxılır. İltihabın inkişafı toxumaların zədələnməsini artırır.
İltihabı necə nəzarət altına almaq olar?
Tədqiqat zamanı alimlər zədədən sonra müxtəlif dövrlərdə – 3-cü, 7-ci və 14-cü günlərdə qan zərdabında və onurğa beyni mayesində sitokinlərin səviyyəsini öyrənərək, sağlam insanların göstəriciləri ilə müqayisə ediblər. Müşahidələr göstərib ki, onurğa beyni zədələnməsindən sonra müxtəlif sitokinlərin səviyyəsində artım və azalma müşahidə olunur: "Zədədən sonra nəzarət mərhələsində sitokinlərin ölçülməsi bizə iltihabın mənşəyi haqqında danışmağa imkan verəcək. Gələcəkdə sağalma üçün proqnozu daha effektiv qurmaq və xəstənin vəziyyətinə əsaslanaraq, terapiyanı daha yaxşı aparmaq mümkün olacaq".
Kazan Universiteti alimlərinin fikrincə, onurğa beyni zədələnməsinin müalicəsinin mövcud üsulları çox vaxt ümumiləşdirilir. Burada xəstələrə fərdi yanaşılır və baş verən biokimyəvi dəyişikliklər nəzərə alınır. Bu, xəstənin nəticələrini proqnozlaşdırmağı çətinləşdirir.
Vəli Həsənov,
KONKRET.az