"ABŞ və Avropa Rusiyanı SWIFT sistemindən ayırsa, nə olacaq?"- Çin nəşrinin TƏHLİLİ

Son illərdə alimlər və siyasətçilər sanksiyaların həddindən artıq istifadəsi ilə bağlı narahatlıqlarını ifadə ediblər. Onlar deyirlər ki, bu, sanksiya silahlarının devalvasiyasına və maliyyə dünyasının əsasını təşkil edən Qərb maliyyə sisteminin qeyri-mütəşəkkilləşməsinə gətirib çıxara bilər. Onların narahatlıqlarını bir-biri ilə əlaqəli iki kateqoriyaya bölmək olar.
Birincisi, onlar narahatdırlar ki, əsas müttəfiqlər, əsasən də avropalılar Avropa ölkələrinin üstünlükləri ilə ziddiyyət təşkil edən ABŞ-ın ekstraterritorial sanksiyalarına qarşı tarazlıq yaratmağa başlaya bilər. Aİ hazırda üzvlərinə qarşı hər hansı iqtisadi təzyiq cəhdinin qarşısını almaq üçün görünməmiş mexanizm nəzərdən keçirir. Rəsmi olaraq, bu tədbirlər bu günədək heç bir konkret ölkəyə qarşı yönəlməyib və Avropadan kənarda edilən istənilən məcburi cəhdə qarşı istifadə oluna bilər. Avropanın Pekin qorxusunu xatırlayanda adətən bu variant haqqında danışılır.
Eyni zamanda, nəzərdən keçirilən təkliflərin şərtləri Avropa alimlərinin iqtisadi suverenliklə bağlı müzakirələr zamanı irəli sürdükləri şərtlərə bənzəyir. Müzakirələr Vaşinqtonun 2018-ci ildə İran razılaşmasını rədd etməsi və sonradan ekstraterritorial sanksiyaları bərpa etməsi, Avropa firmalarının İran iqtisadiyyatından geri çəkilməsinə səbəb oldu.
Rusiyanın Ukraynadakı xüsusi əməliyyatına Avropanın reaksiyası güclü olduğundan, bu işdə belə narahatlıqlar azdır. Lakin ABŞ-ın Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri və Hindistan kimi Moskva ilə əlaqələri kəsməkdə maraqlı olmayan başqa tərəfdaşları var.
İkincisi, qorxu ondan ibarətdir ki, Qərb sanksiyalardan həddindən artıq istifadə edərsə, dünya ölkələri alternativ iqtisadi əməliyyatlar sisteminə keçməyə başlayacaq. Sanksiya silahlarının güclü olması üçün maliyyə qloballaşması, qlobal dəyər zəncirləri yaratmalıdır. Bunun üçün transsərhəd əməliyyatlar və istehsal prosesinin bütün mərhələlərində vəsaitlərin cəlb edilməsi tələb olunacaq. "Qalanları gücləndirmək" çağırışı bütün dünyada kapital ehtiyatının yaradılmasına və yeni istehsal imkanlarının yaranmasına gətirib çıxarır.
"Qalanlar" ABŞ dolları, əsas beynəlxalq banklar və SWIFT kimi qurumlar da daxil olmaqla qlobal maliyyə infrastrukturu kimi əsas ticarət və borcalma alətlərinə çıxış əldə edir. Bu, kommersiya əməliyyatları üçün son dərəcə vacibdir. Eyni zamanda, bu, istənilən milli inkişaf modelinin ayrılmaz xüsusiyyətidir. Məhz ABŞ-ın 21-ci əsrdəki maliyyə sanksiyaları da bu əsas üzərində qurulub.
"Huantsyu şibao", Çin nəşri. 4 mart 2022.
Tərcümə etdi: Lətif.A.
KONKRET.az.