Xərçəng xəstəliyindən əziyyət çəkənlərin sayı niyə artır? – ÖZƏL AÇIQLAMA

Amerika Xərçəng Dərnəyinin hesabatına görə, 2022-ci ildə ümumilikdə 1,9 milyon yeni xərçəng xəstəsinin aşkarlanacağı proqnozlaşdırılır. Belə ki, hər 8 kişidən  və 11 qadından 1-i xərçəng səbəbilə dünyasını dəyişir. Qarşıdakı zamanda hər 5 nəfərdən 1-i xərçəng xəstəsi olacaq.
Bəs görəsən, xərçəng xəstəliyinə tutulanların sayı niyə gündən-günə artır? Bu xəstəliklə necə mübarizə aparmalıyıq? Tibbin inkişaf etdiyi dövrdə niyə bu bəladan canımızı xilas edə bilmirik?
Mövzu ilə bağlı KONKRET.az-ın suallarını həkim-onkoloq Aliyə Aslanova cavablandırıb.
O bildirib ki, xərçəng xəstəliyinin yaranma səbəbini alimlər tam olaraq müəyyənləşdirə bilməyib:
"Xəstəliyin yaranmasında əsas rol oynayan bir neçə faktor sadalamaq olar: həyat tərzi, qidalanma rejimi və irsi faktor. Lakin ayrılıqda heç bir faktorun üzərində 50 faizə qədər dayanmaq olmaz. Çünki qeyd etdiyim kimi, xəstəliyin yaranma səbəbləri tam təsdiq edilməyib. Son dövrdə xərçəng xəstəliyindən əziyyət çəkənlərin sayının artdığı müşahidə olunur. Əslində diaqnostika indiki dövrdə daha da inkişaf edib. Tibbin inkişaf etdiyi dövrdə xərçəng xəstəliyi daha erkən mərhələdə aşkar edilir. Əvvəllər isə bu çox çətin idi. Statistik rəqəmlərin artmasının səbəblərindən biri də məhz budur. Yəni əvvəllər statistik rəqəmlə tam reallığı əks etdirmirdi. İndi isə tibb elminin və texnologiyanın inkişafı buna imkan yaradır".
Həkimin sözlərinə görə, passiv həyat tərzi və fəstfud qidalar xərçəngdən əziyyət çəkənlərin sayını artırır:
"Müasir dövrdə insanlar passiv həyat tərzi sürür. Texnologiyanın inkişaf etdiyi dövrdə elektronik alətlərdən daha çox istifadə edirik. Bu da şüalanmaya səbəb olur. Oturaq həyat tərzi, vaxtımızın çoxunu kompüter arxasında keçirməyimiz də xəstəliyin yaranmasına səbəb ola bilir. Digər tərəfdən yediyimiz qidalar da xərçəng xəstəliyin yaranmasında rol oynayır. Müasir dövrdə ən çox istifadə olunan fəstfudlar kanserogen maddə daşıyıcılarıdır. Bu, artıq öz təsdiqini tapıb. Dünyada milyonlarla insan fəstfuddan istifadə edir. Yağlı, qızardılmış küçə yeməklərinin tərkibində kanserogen maddələr var. Ona görə də, qidalanma rejiminə mütləq diqqət etməliyik. İrsi faktor isə irsi genlərdən qaynaqlanır. Əgər bir ailədə genetik olaraq xərçəng daşıyıcılığı varsa, həmin ailənin digər üzvləri də mütləq şəkildə yoxlanılmalıdır. Bu, xəstəliyin daha erkən diaqnostikası üçün çox vacibdir".
A.Aslanova qeyd etdi ki, xərçəng xəstəliyi ilkin mərhələdə aşkar edilikdə müalicəsi asan olur:
"Yəni xərçəng hüceyrələri yaxın orqanlara yayılmayıbsa, xəstəlik müalicə edilir və xəstə tam sağalır. Lakin təəssüf ki, xəstələrin böyük qismi xəstəliyin ikinci, üçüncü bəzən həta dördüncü mərhələsində müayinəyə gəlir. Bu zaman isə xəstəliklə uzun müddət mübarizə aparmalı olur. Bəzi hallarda həmin xəstələr də müalicə olunaraq sağalır. Önəmli olan orqanizmin xəstəlikdən nə dərəcədə zədələnməsindən və xərçəngin növündən asılıdır".
Şəbnəm Mehdizadə,
KONKRET.AZ