Manat-dollar məzənnəsinin dəyişməsi ilə bağlı MÜHÜM AÇIQLAMA: Risklər kimin üzərinə düşəcək?

"2025-ci il avqustun 1-dən etibarən Azərbaycanda banklar və bank olmayan kredit təşkilatları (BOKT) üçün valyuta risklərini minimuma endirəcək yeni maliyyə aləti tətbiq olunacaq".
Bu barədə iqtisadçı Xalid Kərimli KONKRET.az-a açıqlamasında məlumat verib.
Onun sözlərinə görə, Mərkəzi Bank tərəfindən təqdim ediləcək və geri çağırılmayan forvard müqaviləsi əsasında işləyəcək valyuta hedcinq (hedging) aləti xarici valyutada alınan kreditlərin manata çevrilməsi zamanı yaranan riskləri aradan qaldırmağa imkan verəcək. Yeni mexanizm xüsusilə kiçik və orta sahibkarlar üçün nəzərdə tutulub və onların ucuz maliyyə resurslarına çıxışını asanlaşdıracaq.
Ekspert qeyd edib ki, əgər bir bank və ya şirkət xarici maliyyə bazarlarından dollar və ya avro ilə vəsait cəlb edərsə, bu vəsaiti Mərkəzi Bank vasitəsilə manata çevirərək yerli sahibkarlara təqdim edə biləcək. Bu zaman manat-dollar məzənnəsinin dəyişməsi ilə bağlı risklər Mərkəzi Bankın üzərinə düşəcək.
"Əsas məsələ manatın dollara qarşı dəyişmə ehtimalıdır. Dolların digər valyutalara qarşı dəyəri burada rol oynamır. Yeni alət bu riski siğortalamaqla sahibkarların yükünü azaldır", – deyə Xalid Kərimli vurğulayıb.
O, əlavə edib ki, proqram 3 il müddətinə, 600 milyon dollarlıq limit çərçivəsində həyata keçiriləcək.
"Hər bir bank və BOKT üçün müəyyən kvotalar ayrılacaq. Kreditlər birillik veriləcək və Mərkəzi Bankın onları uzatmamaq hüququ olacaq. Bu, idarə olunan risk mexanizmidir.
Bu alət sayəsində banklar valyuta riskindən azad olacaq və xarici bazarlardan vəsait cəlbinə daha açıq davranacaqlar. Proqram çərçivəsində Mərkəzi Bank da gəlir əldə edəcək. Bu gəlir 3 faizə qədər ola bilər".
Qeyd edək ki, 2015–2016-cı illərdə Azərbaycanda baş verən devalvasiyalardan sonra valyuta ilə kredit götürmək riskli hesab olunurdu. Yeni hedcinq aləti bu risklərin azaldılması baxımından əhəmiyyətli addım kimi qiymətləndirilir.
Aynurə İsmayıl
KONKRET.az