Uşaqlıq travması kritik beyin şəbəkələrini məhv edir

Uşaqlıq travması kritik beyin şəbəkələrini məhv edirEsseks Universitetinin britaniyalı alimləri müəyyən ediblər ki, uşaqlıqda baş verən neqativ hadisələr insanın kritik beyin strukturlarının fəaliyyətini poza bilər, insanın bütün gələcək həyatını çətinləşdirir.
KONKRET.az xəbər verir ki, tədqiqat "Biological Psychiatry: Cognitive Neuroscience and Neuroimaging" (BP CNN) elmi jurnalında dərc olunub.
İnsan beyni uşaqlıq dövründə sürətlə inkişaf edir və onu xarici təsirlərə, o cümlədən həm fiziki, həm də emosional istismarın müxtəlif formaları nəticəsində yaranan travmalara qarşı xüsusilə həssas edir.
Əvvəlki tədqiqatlar travmanın inkişaf edən beyində səbəb ola biləcəyi ağır stress və uzunmüddətli struktur dəyişikliklərini müəyyən etmişdir.
Tədqiqatçılar müvafiq tədqiqatları toplamaq və təhlil etmək üçün sistematik yanaşıblar. Meta-analizə daxil edilən tədqiqatlara səkkizdən 20 yaşa qədər olan 582 uşaq daxil edilib, onlardan 285-i travma keçirib, 297-si isə sağlam nəzarətçilər olub.
Nəticələr iki kritik beyin şəbəkəsində pozulmaları göstərir: beynin passiv performans şəbəkəsi (DMN) və mərkəzi icraedici şəbəkə (CEN).
DMN özünü şəxsiyyət, yaddaş və emosional emal ilə əlaqələndirilir. Tədqiqat, travması olan uşaqların emosiya və sosial qarşılıqlı əlaqəni əhatə edən tapşırıqlar zamanı DMN-nin aktivləşməsinin artdığını göstərib.
Maraqlıdır ki, sağlam uşaqlar yaddaş və stimulun işlənməsi tapşırıqları zamanı daha çox DMN aktivləşməsini göstərdilər ki, bu da travmanın bu şəbəkənin tipik funksiyalarını dəyişdirə biləcəyini göstərir.
DMN-ə əlavə olaraq, tədqiqat idrak nəzarəti, problemlərin həlli və diqqətin tənzimlənməsi üçün vacib olan mərkəzi icraedici şəbəkədə pozğunluqlar aşkar edib.  Travması olmayan uşaqlar, stimulun işlənməsi və travma qavrayışı vəzifələri zamanı artan CEN aktivasiyasını nümayiş etdiriblər. Bununla belə, sağlam nəzarətçilər, emosional sözlər, üzlər və sosial tapşırıqları əhatə edən tapşırıqlar zamanı daha yüksək CEN aktivliyini göstərib. Bu tapıntı göstərir ki, travma beynin koqnitiv və emosional məlumatı emal etmə tərzində balanssızlığa səbəb ola bilər.
Tədqiqatçılar həmçinin bədən hisslərinin və emosional təcrübələrin emalında iştirak edən posterior insula və affektiv şəbəkələrdə fərqləri müşahidə ediblər.


Sağlamlıq     Baxılıb: 281   Tarix: 23 iyun 2024
f Paylaş

Kurslar.az kurslar

Oxşar xəbərlər

Bu şəxslər C vitamini qəbulunu artırmalıdır

Otaqo Universitetinin alimləri müəyyən edib ki, C vitamininin çatışmazlığı çəki artımına səbəb olur. xəbər verir ki, mütəxəssislər artıq çəki problemi olan insanların mütləq C vitamini qəbulunu artırmalı olduğunu düşünürlər

Kəmaləddin Qafarovun şirkəti ölkəyə "leviy" dərmanlar gətirir? — Rəşid Mahmudovdan SENSASİON AÇIQLAMA

İddialara görə, Azərbaycanda "dərman monopolisti" kimi tanınan deputat Kamaləddin Qafarovun şirkətində ucuz başa gəlsin deyə xaricdən ölkəyə gətirilən dərmanların tərkibi dəyişdirilir, keyfiyyəti aşağı salınır

Əməkdar həkim çimərlikdə əməl edilməli olan 6 qaydanı AÇIQLADI

Dənizdə üzmək sağlamlıq üçün çox faydalıdır, immunitet sistemini gücləndirir və istidən təsirlənməyə qoymur. Ancaq üzməyin fayda gətirməsi və zərər verməməsi üçün bir neçə qaydaya əməl etmək lazımdır.  xəbər verir ki, Rusiy

Yayda çay və kofe içərkən bunlara DİQQƏT EDİN

"Hər zaman olduğu kimi, yay aylarında da çay və kofedən həddindən artıq istifadə olunur". xəbər verir ki, bu sözləri sağlam qidalanma mütəxəssisi, Qida Təhlükəsizliyi Hərəkatının rəhbəri Məhsəti Hüseynova -a açıqlamasınd

Yüksən qan təzyiqi, cinsi zəiflik və... - Spirtli içkilərin zərəri ilə bağlı YENİ ARAŞDIRMA

Həddindən artıq spirtli içki istehlakı çox vaxt gözə görünməyən və gözlənilməz risklər daşıyır. KONKRET.azxəbər verir ki, alkoqolizm daimi yorğunluğa, bulanıq görməyə və cinsi əlaqədə problemlərə səbəb ola bilər. Mütəxəssislə

İnfarkt və insult riskini azaldır: Gündə 2 stəkan içmək kifayətdir

Albalı şirəsi bir çox ölümcül tibbi problemlərə səbəb olan xolesterini aşağı salmaqla ürək-damar sisteminin sağlamlığının qorunmasında mükəmməl vasitədir. -ın xarici mediaya istinadən məlumatına görə, gündə iki stəkan albal

Qarpızın faydaları - MARAQLI

Hər birimizin çox sevdiyi qarpız PP, C, D, B1, B2, B6 vitaminləri, dəmir, mis, sink, kaliy, fosfor kalsiy duzları və fol turşusu ilə çox zəngindir. xəbər verir ki, tərkibində olan bütün vitamin və mikroelement bazası, qaraciyərd

Alma sirkəsi xərçəngdən qoruyur? – EKSPERT CAVABI

Alma sirkəsi tez-tez müxtəlif həyat vəziyyətləri üçün möcüzəvi bir müalicə olaraq görülür. Bununla belə, ekspertlər onun faydalarının mümkün şişirdilməsinə işarə edirlər ki, bu da həmişə elmi faktlarla dəstəklənmir. -a istinadə

ARAŞDIRMA: Kərə yağını bitki yağı ilə əvəz etmək ürək sağlamlığını artırır 

Doymamış yağlarla (bitki yağları) zəngin qidalara üstünlük verməklə kərə yağından imtina etmək ürək-damar xəstəliklərinin və 2-ci tip diabetin inkişaf riskini azaldır. xəbər verir ki, bu barədə araşdırmanın nəticələri "Natur


tezbazar yeni xeberler son xeberler azerbaycan xeberleri xabarlar krimnal xeber son xeberler az son xeber az